Afbeelding1
Nieuwsbrief 17, april 2021.

Nieuwe tijd, nieuwe kansen!

Op het moment van schrijven, kijkend naar buiten zie ik tussen de sneeuwbuien door
open springende knoppen en alles komt ontluikend tot groei en bloei!

Het mooie van deze tijd vind ik dat alles gewoon weer opnieuw begint, nieuwe tijd nieuwe kansen!

Mensen beginnen met activiteiten in tuin, akker- en weilanden. Dit terwijl het uitvoeren van werkzaamheden vanaf 15 maart in de natuur onverstandig is. Het is de rustperiode voor broedende vogels en jonge dieren die uit het ei komen of geboren worden.
Gelukkig komt hier steeds meer positieve aandacht voor.
Het is goed dat ook de landschapselementen, de struwelen er om heen, kruidenrijke akker- en weilandranden, langs watergangen en bosranden met rust worden gelaten in deze periode, zodat de kraamkamers voor insecten, vogels en zoogdieren in tact blijven zodat genoemde soorten tot volwassenheid kunnen doorgroeien. Ook de ruigtes rondom poelen hebben op dit punt een grote natuurwaarde.

Als Collectief Midden Overijssel zijn we blij dat onder de grondgebruikers het besef groeiende is om de biodiversiteit verder door te ontwikkelen, om zo de keerzijde van de vergaande specialisering en intensivering, verder door te ontwikkelen. Kringlooplandbouw, gemengde bedrijven zijn denk ik echt noodzakelijk om het evenwicht weer te herstellen in de natuurlijke processen die plaats vinden in bodem en bij plant, dier, en mens.

Hopelijk zullen de door ons gekozen provinciale- en landelijke bestuurders, hier veel aandacht aan willen geven en financiële middelen aan willen besteden. Dit is echt een noodzaak om onze leefomgeving gezond te houden.
Nieuwe tijd nieuwe Kansen!

Ik wens u allen ondanks alle beperkingen een mooi voorjaar toe.

Kort voor het verzenden van de nieuwsbrief bereikte ons het trieste bericht van het overlijden van Wim Toorneman, altijd gedreven en vol passie voor de boerenlandvogels en het landschap daaromheen. Naast het beschermen van vogels was hij als bestuurslid actief voor Greun Hoolt’n (St. Behoud Natuur en Landschap Holten e.o.).
Hij zal enorm gemist worden.
Herman Menkveld,
Voorzitter
foto Herman Menkveld
hm1
hm2

Van de penningmeester

De uitbetaling van de beheervergoeding 2020 ligt weer achter ons. Altijd een hele klus die zorgvuldigheid vraagt. Positief is dat het proces tot nu toe elk jaar soepeler gaat dan het jaar ervoor. Maar telkens zijn er toch een aantal aanpassingen die gedaan moeten worden in de uit te betalen bedragen. Dit kan allerlei oorzaken hebben.
Een sanctie kan leiden tot een lagere vergoeding, maar soms is er ook sprake van inhoudingen op last van RVO in het kader van de cross compliance ook wel randvoorwaardenkorting genoemd. Naar schatting wijkt de uit te betalen vergoeding van 10% van de deelnemers af van de standaard vergoeding. Het zijn de vergoedingen van rond de 30 deelnemers, die met extra aandacht aangepast moeten worden. Al met al is een en ander heel goed verlopen mede dankzij de inzet van Linda en Joachim.

Op dit moment ben ik bezig met de jaarrekening en de voorbereidingen voor de algemene ledenvergadering. Het bestuur heeft inmiddels besloten dat de geplande datum van woensdag 26 mei 2021 om 20.00 uur digitaal doorgang zal vinden. De stukken ontvangt u via het secretariaat en u kunt zich dan aanmelden bij Linda voor het formele deel van de ALV. U ontvang dan een link om digitaal aan te kunnen schuiven.

We hopen het najaar nog een fysieke (informele) bijeenkomst te plannen. Uiteraard houden we u daarvan op de hoogte.

Ook ik wens u een mooi voorjaar en wens u veel succes met het agrarisch natuur- landschapsbeheer.
Roland Velema,
penningmeester
pp

Uitvoeringszaken

Verlenging van ANLb-overeenkomsten tot en met 31 december 2022
De huidige periode voor agrarisch natuurbeheer loopt tot en met 31 december 2021. Het nieuwe GLB start naar verwachting op 1 januari 2023. Dit betekent dat er voor het ANLb één transitiejaar komt: 2022. In dit overgangsjaar blijven de huidige budgetten, de omvang aan beheer en de beheervergoeding per beheerpakket gelden.
De Provincie Overijssel heeft, als onze opdrachtgever, het overgangsjaar in december 2020 formeel schriftelijk bevestigd.

Ondertussen zijn we achter de schermen druk bezig om de verlenging het ANLb voor te bereiden. We gaan uit van een duurzame voortzetting van de ANLb-overeenkomsten en willen dit zo optimaal mogelijk regelen voor onze deelnemers. Rond de zomer van 2021 zullen we u hierover nader informeren.

Geen uitbreiding van ANLb in 2022
We merken dat er veel interesse is in agrarisch natuur- en landschapsbeheer (ANLb). Helaas hebben we het bericht ontvangen dat er voor 2022 geen extra budget komt voor meer ANLb-beheer. Wel komen er steeds meer projecten op het gebied van bodem, water, landschap, klimaat en biodiversiteit. Wij zijn bij de voorbereiding van enkele van deze projecten betrokken. Wellicht biedt dit in de nabije toekomst mogelijkheden tot deelname. Advies is om onze website en nieuwsbrief in de gaten te houden.

Collectief dient aanvragen in voor pilots Gemeenschappelijk Landbouwbeleid
Met het nieuwe GLB in aantocht zijn er mogelijkheden om als collectief zogenaamde pilotprojecten in te dienen. Het collectief pakt deze handschoen op en heeft met enkele samenwerkingspartners verschillende meerjarige projectaanvragen opgesteld en ingediend. Zo hebben de drie Overijsselse collectieven een voorstel ingediend om te onderzoeken hoe het GLB bij kan dragen aan een duurzaam toekomstperspectief voor boeren in en nabij N2000-gebieden. Vanuit de insteek om kringlooplandbouw te stimuleren via het GLB heeft het collectief, samen met verschillende gebiedspartners, een pilotvoorstel ingediend. Dit pilotvoorstel richten zich op het experimenteren met samenwerkingsverbanden, beheermaatregelen en potentiële verdienmodellen.
We hopen richting de aankomende zomer duidelijkheid te krijgen of de voorstellen gehonoreerd worden.

Project rond de Korhoen op de Sallandse heuvelrug
Op initiatief van Staatsbosbeheer en provincie Overijssel neemt CMO deel uit aan het project om het leefgebied voor de Korhoen aan de westzijde van de Sallandse heuvelrug te versterken. In het project wordt de verbinding gezicht tussen de heide, waar het Korhoen broedt, en de agrarische gronden daar aangrenzend waar met name de kuikens kunnen foerageren. Via het afsluiten van beheerovereenkomsten, zoals kruidenrijke akkerranden, kruidenrijk grasland en wintervoedselveldjes wordt leefgebied gecreëerd voor het Korhoen. Ook andere akker- en graslandsoorten zoals veldleeuwerik, geelgors en patrijs kunnen hiervan profiteren.

Tot zover wat laatste nieuwtjes.
Joachim van der Valk,
Regionaal coordinator/projectleider
JV

Leefgebied Open Grasland

Het weidevogelseizoen 2021 is gestart. Inmiddels broedt een deel van de kieviten alweer en zijn de eerste wulpennesten met eieren ook al gevonden.

Terugkijkend naar 2020 waren de broedresultaten voor de grutto Nederland breed, ronduit slecht te noemen. Er werden minder dan de helft van het aantal jonge grutto’s groot dat nodig is om de populatie te redden.

Sinds 2012 houden weidevogeltellers en -onderzoekers van Sovon, de Rijksuniversiteit Groningen en vele vogelwerkgroepen en agrarische natuurverenigingen in hun gebieden bij hoeveel jonge grutto’s vliegvlug worden, dat wil zeggen: het kuikenstadium voorbij zijn. Met deze tellingen en met behulp van grutto’s met kleurringen kan geschat worden hoeveel jonge grutto’s er in heel Nederland in totaal groot worden. 2020 bleek van de negen jaren sinds 2012 het slechtste broedseizoen te zijn. Van de ca. 10150 grotere kuikens groeiden er slechts ongeveer 4950 op tot de vliegvlugge fase. Om de sterfte van oude vogels te compenseren, zouden dat er echter circa 12.500 moeten zijn. Met dergelijke lage reproductiecijfers koerst de grutto regelrecht af op uitsterven als Nederlandse broedvogel.

Gelukkig waren in sommige weidevogelgebieden van collectief Midden Overijssel nog wel enkele positieve en meevallende resultaten van vliegvlug geworden grutto’s te melden. In de boerenlandvogelbalans (klik hier) van 2020 kunt u hier meer gegevens over terugvinden.

Om het komende broedseizoen meer grip te krijgen op het voedselaanbod voor kuikens bij langdurige droogtes, zijn binnen het collectief voor vrijwel alle weidevogelgebieden extra (mobiele)waterpompen met zonnepanelen aangeschaft die dit voorjaar inzetbaar zijn voor het vernatten van mais- alswel graspercelen om zo de overlevingskansen van kuikens te vergroten. Er moet in de nabije omgeving echter wel voldoende oppervlaktewater aanwezig zijn.

De broedresultaten van de kievit zijn in vrijwel alle weidevogelgebieden de laatste jaren zorgelijk te noemen. Barre weersomstandigheden en predatie speelden hierbij een grote rol. Vorig jaar zorgde het in elkaar klappen van de muizenstand voor een extra hoge predatiedruk. Het is te hopen dat de muizenstand dit voorjaar weer flink bij trekt zodat de roofvogels, de vossen en steenmarters voldoende te vreten hebben en hierdoor minder nesten en kuikens van weidevogels prederen. Problematisch dit voorjaar is wel de inzet van de avondklok i.v.m. corona. dit voorjaar is wel de avondklok. Jagers kunnen hierdoor geen gebruik maken van de ontheffing om na zonsondergang de vos te bejagen die ’s nachts op zoek gaat naar nesten en kuikens in de weidevogelgebieden.

Dit jaar wordt in Schanebroek/Hellendoornsebroek voor het eerst ervaringen opgedaan met het plaatsen van een stroomraster om ruim 8,5 ha grasland waar veel weidevogels zitten. In Vriezenveen wordt voor het 2e jaar een grasperceel van 6,5 ha uitgerasterd. De inzet van een stroomraster in een weidevogelgebied is een preventieve maatregel om predatie door vos te voorkomen.

Voor de onderbouwing van de aanpak van predatie is het systematisch verzamelen van de gegevens over de predatieomvang en de predatorsoort van belang. Eind maart en begin april heeft het collectief daartoe een aantal trainingen voor vrijwilligers verzorgd hoe predatie te herkennen en te registeren. De trainingen werden verzorgd door Aad van Paassen van Bureau van Paassen (tevens voormalig stafmedewerker Stichting LandschappenNL ).
Schermafbeelding 2021-04-06 om 11.12.31
Printscreen predatieherkenningscursus CMO 2021 deel 2
Foto van van het beeldscherm met deelnemers bij de cursus predatieherkenning.
Daarnaast komt er een vervolg op het predatieonderzoek dat enkele jaren geleden in West-Overijssel plaats heeft gevonden. Dit mede naar aanleiding van signalen over hoge predatie door steenmarters en vossen. Hieruit moet blijken welke predatoren een rol spelen in de nestpredatie en hoe groot deze impact is. Vrijwilligers gaan hiervoor de komende maanden wildcamera’s plaatsen bij tientallen gevonden legsels van o.a. kievit en grutto . De foto’s worden draadloos, middels email, verstuurd naar de betrokken vrijwilliger om verstoring te beperken.

Tot slot hebben we als collectief 10 vrijwilligers een Drone-cursus aangeboden. Vanaf dit jaar is het verplicht om drones zwaarder dan 250 gram te registeren bij het RDW en moeten de gebruikers een pilotencertificaat behalen.

Het is goed te weten dat de 1e succesvolle certificaten inmiddels zijn verstrekt.
Schermafbeelding 2021-04-06 om 11.35.27
Schermafbeelding 2021-04-06 om 11.36.02
Weidevogelbeheer kan niet zonder vrijwilligers. Het is dan ook erg leuk om u te laten weten dat Sent Regeling en Pieter Schut van de weidevogelwerkgroep van IVN Raalte door natuurorganisatie Landschap Overijssel zijn uitgeroepen tot ‘Overijsselse Weidevogelvrijwilligers van het jaar 2021’.
Hier kunt u het artikel teruglezen in SallandCentraal.nl Onderstaand een foto van het beeldje wat Sent en Pieter in ontvangst hebben genomen.
Vrijwilligersprijs
Tot zover het laatste nieuws over het weidevogelbeheer.
Leonard Rouhof,
Leefgebiedcoördinator Open Grasland/
Veldmedewerker
Leonard

Tot slot

Natuurinclusieve Landbouw, we lezen er dagelijks over.

In Overijssel is een platform opgericht om kansen en dilemma's in beeld te brengen, daar is ook onderstaande enquete aan verbonden. Doe u mee?
Overijsselse boeren produceren goed en veilig voedsel. Maatschappij en overheid vragen echter steeds meer van de boer. Denk bijvoorbeeld aan het sluiten van kringlopen en het versterken van biodiversiteit.
Het Living Lab Natuurinclusieve Landbouw Overijssel vraagt zich af of meer grond boeren helpt om stappen te zetten richting natuurinclusieve landbouw. En zo ja, onder welke voorwaarden? Dus: heeft u een agrarisch bedrijf? Help dan het Living Lab antwoord te geven op bovenstaande vragen door uw mening achter te laten in de enquête "Grond en Natuurinclusieve Landbouw"
Kleine Vuurvlinder boer Overkempe 1
Agrarisch Natuurbeheer en uw gecombineerde opgave
De administratie, voor velen niet het leukste onderdeel van het agrarisch natuurbeheer. Vanaf 1 maart tot en met 15 mei staat de Gecombineerde Opgave weer open. Heeft u een uitnodiging van RVO ontvangen? Dan dient u de Gecombineerde Opgave ook in te dienen. Collectief Midden Overijssel heeft uw beheer ingetekend. Via de kaartlaag ‘ANLb aangevraagd’ kunt u deze intekening overnemen. Hieronder een aantal tips voor het opnemen van het agrarisch natuurbeheer in uw perceelregistratie bij RVO.nl:
Heeft u nieuw beheer of is uw beheer aangepast? Dan kan u de intekening van het beheer overnemen. In een filmpje en handleiding van RVO.nl ziet en leest u hoe dat moet.
Gebruik de juiste gewascodes. In deze tabel leest u welke gewascodes passen bij de verschillende beheerpakketten.
Een laatste tip
Wij vonden nog een interessante brochure van de WUR (Wageningen University & Research) "Verdienmodellen Natuurinclusieve Landbouw".
Wilt u nieuwe ideeën opdoen voor verdienmodellen gericht op de combinatie van landbouw met natuur? Wilt u voorbeelden van wat natuur voor u kan betekenen en hoe u hierin stappen kunt zetten? Laat u dan inspireren door deze brochure.
Heeft u verder suggesties of ideeën waarmee we het agrarisch natuur- en landschapsbeheer verder kunnen vormgeven? Uw reactie is van harte welkom!
IMG_4071
website email